TESTAMENT NAPOLEONA
Dziś, 15 kwietnia, Longwood,
Wyspa Świętej Heleny.
Oto mój testament czyli akt mojej ostatniej woli.
I
1. Umieram jako wyznawca religii
rzymskiej i apostolskiej, w łonie której przyszedłem na świat ponad pięćdziesiąt
lat temu.
2. Pragnę, by moje prochy spoczęły na brzegach Sekwany, pośród tego
narodu francuskiego, który tak ukochałem.
3. Zawsze mogłem chlubić się moją drogą małżonką, Marią Ludwiką;
do ostatniej chwili zachowuję dla niej najczulsze myśli. Proszę ją, aby
zadbała, by mój syn uniknął sideł, które otaczają wciąż jego dzieciństwo.
4. Polecam mojemu synowi, by nigdy nie zapomniał, że urodził się księciem
francuskim i nigdy nie pozwolił uczynić z siebie narzędzia w rękach
triumwirów, którzy oprymują narody Europy. Niechaj nigdy nie walczy
przeciw Francji ani nie szkodzi jej w żaden inny sposób. Niech przyjmie
moją dewizę: wszystko dla narodu francuskiego.
5. Odchodzę przedwcześnie, zamordowany przez oligarchię angielską i jej
płatnych skrytobójców. Naród angielski pomści mnie niebawem.
6. Nieszczęścia wynikłe z inwazji Francji, gdy jeszcze miała na nie dość
środków, wiążą się ze zdradami Marmonta, Augerau, Talleyranda i
Lafayett'a - wybaczam im. Oby potomność francuska mogła pójść w
moje ślady!
7. Dziękuje mojej dobrej i wspaniałej matce, kardynałowi, moim braciom Józefowi,
Lucjanowi, Hieronimowi, Paulinie, Karolinie, Julii, Hortensji, Katarzynie,
Eugeniuszowi - za troskę, którą dla mnie zachowali.
Wybaczam Ludwikowi paszkwil, który opublikował w 1820 roku. Jest pełen fałszywych
twierdzeń i przekłamanych fragmentów.
8. Dezawuuję "Zapiski ze Świętej Heleny" i inne dzieła, zatytułowane
"Maksymy", "Sentencje", które publikowano z upodobaniem
od sześciu lat: bo nie są to reguły, które kierowały moim życiem.
Kazałem zatrzymać i osądzić księcia Enghien, gdyż było to konieczne
dla bezpieczeństwa, interesu i honoru narodu francuskiego, gdy hrabia
Artois utrzymywał, za jego zezwoleniem, sześćdziesięciu zabójców w
Paryżu. W podobnych okolicznościach uczyniłbym to samo.
II
1. Zapisuję mojemu synowi
szkatuły, ordery i inne przedmioty, takie jak srebra, łóżko polowe, broń,
siodła, ostrogi, naczynia liturgiczne z mojej kaplicy, książki, bieliznę,
które służyły memu ciału i których używałem, zgodnie z wyszczególnieniem
w załączniku, strona A. Pragnę, aby ta nędzna spuścizna była mu droga
jako nakreślająca na powrót wspomnienie ojca, które wszechświat w nim
podtrzyma.
2. Zapisuję Lady Holland antyczną kameę, którą papież Pius VI podarował
mi w Toledino.
3. Zapisuję hrabiemu Montholm dwa miliony franków jako dowód zadowolenia
z synowskiej troski, którą okazywał mi od sześciu lat, i jako zadośćuczynienie
za straty, których przyczynił mu jego wypoczynek na Świętej Helenie.
4. Zapisuję hrabiemu Bertrand 500.000 franków.
5. Zapisuję Marchandowi , mojemu pierwszemu kamerdynerowi, 400.000 franków.
Usługi, które mi oddał, są usługami przyjaciela. Pragnąłbym, aby poślubił
wdowę, siostrę lub córkę oficera bądź żołnierza z mojej dawnej
Gwardii.
6. Saint-Denisowi 100.000 franków.
7. Noverrazowi 100.000.franków.
8. Pierronowi 100.000 franków.
9. Archambaultowi 50.000 franków.
10. Coursotowi 25.000 franków.
11. Chandellierowi tyleż.
12. Opatowi Vignali 100.000 franków. Pragnę, aby wybudował swój dom w
pobliżu Pontenovo di Rostino.
13. Takoż hrabiemu Les Cases, 100.000 franków.
14. Hrabiemu Lavallette 100.000 franków.
15. Takoż przełożonemu chirurgów, Lerreyowi, 100.000 franków; to
najcnotliwszy człowiek, jakiego poznałem.
16. Takoż generałowi Brayerowi 100.000 franków.
17. Takoż generałowi Lefebvre-Desnouettes 100.000 franków.
18. Takoż generałowi Drouotowi 100.000 franków.
19. Takoż generałowi Cambronne'owi 100.000 franków.
20. Takoż dzieciom generała Mouton-Druverneta 100.000 franków.
21. Takoż dzieciom mężnego Labedoyera 100.000 franków.
22. Takoż dzieciom generała Girarda, zabitego pod Ligny, 100.00 franków.
23. Takoż dzieciom generała Chartranda 100.000 franow.
24.Takoż dzieciom cnotliwego generała Travot 100.000 franków.
25. Takoż generałowi Lallemande'owi starszemu 100.000 franków.
26. Hrabiemu Real 100.000 franków.
27. Dla Costy z Basteliki Korsykańskiej 100.000 franków.
28. Takoż generałowi Clauselowi 100.000 franków.
29. Takoż baronowi Meneval 100.00 franków.
30. Takoż Arnaultowi, autorowi Mariusza 100.000 franków.
31. Takoż pułkownikowi Marbot 100.000 franków; zobowiązuję go do
kontynuacji pisania w obronie chwały armii francuskich i ku zawstydzeniu
oszczerców i odszczepieńców.
32. Takoż baronowi Bignon 100.000 franków; zobowiązuję go do spisania
historii dyplomacji francuskiej w latach 1792 - 1815.
33. Takoż Poggiemu, zamieszkałemu w Talayo, 100.000 franków.
34. Takoż chirurgowi Emery'emu 100.000 franków.
35. Te sumy będą pobrane z 6 milionów franków, które ulokowałem,
opuszczając Paryż w 1815, i z procentów, liczonych w stosunku 5 od sta,
od lipca 1815. Zamknięcia rachunków z bankierem dokonają hrabiowie
Montholon, Bertrand i Marchand.
36. Cała nadwyżka z tej lokaty, powyżej sumy 5 milionów 600 tysięcy
franków, która została rozdysponowana powyżej, będzie przeznaczona na
gratyfikacje dla rannych spod Waterloo i dla oficerów i żołnierzy z
batalionu Elby, na podstawie ustaleń dokonanych przez Montholona, Bertranda,
Drouota, Cambronne'a i chirurga Larrey'a.
37. Zapisy te, w wypadku śmierci, będą wypłacone wdowom i dzieciom, a w
przypadku braku takowych powrócą do masy spadkowej.
III
O rozliczenie moich dóbr
prywatnych, będących moją własnością, których żadne prawo
francuskie mnie nie pozbawiło, jak mi wiadomo, będzie proszony baron
Bouillerie, który jest ich skarbnikiem. Powinien przekroczyć 200
milionów franków, w tym:
1. Portfel zawierający oszczędności, które zgromadziłem w ciągu
czternastu lat na mojej liście obywatelskiej i które wyniosły ponad 12
milionów franków rocznie, jeśli dobrze pamiętam;
2. Dochód z tegoż portfela;
3.Meble z moich pałaców, według stanu z roku 1814, w tym także pałace w
Rzymie, Florencji i Turynie: wszystkie te meble zostały kupione za pieniądze
pochodzące z dochodów z listy obywatelskiej;
4.Dochód ze spieniężenia wyposażenia mych domów w królestwie Włoch, a
to: sreber, zastawy, biżuterii, mebli, stajen; rozliczenia zostaną
przedstawione przez księcia Eugeniusza i intendenta koronnego Campagnoni.
2.Zapisuję moje dobra prywatne w połowie oficerom i żołnierzom, którzy
pozostali z armii francuskiej i którzy walczyli od 1792 do 1815 roku dla
chwały i niepodległości narodu; podział będzie dokonany stosownie do
stopnia zaangażowania; w połowie zaś miastom i wsiom Alzacji, Lotaryngii,
Franche-Comte, Burgundii, Ile de France, Szampanii, Forez, Dauphine, które
ucierpiały z powodu takiej czy innej inwazji. Z tej sumy jeden milion
zostanie przeznaczony dla miasta Brienne i kolejny dla miasta Merry.
Ustanawiam hrabiów Montholona, Bertranda i Marchanda egzekutorami mojego
testamentu.
Ten oto testament, w całości spisany moją ręką, podpisuję i pieczętuję
z pełną świadomością
NAPOLEON
(pieczęć)
Z języka francuskiego tłumaczyła: Cintryjka